ಭಾರತದ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣದ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ, ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆಯಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ‘ದೇವರ ನಾಡು’ (God’s Own Country) ಕೇರಳ ಈಗ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ ತೋರಿಸಿದೆ. ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಕ್ಷರದ ಸೇರ್ಪಡೆಯಂತೆ ಕಂಡರೂ, ಇದು ಮಲಯಾಳಿಗಳ ಅಸ್ಮಿತೆ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ದಶಕಗಳ ಕಾಲದ ಭಾಷಾ ಹೋರಾಟದ ಫಲವಾಗಿದೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಕೇರಳವು ಕೇರಳಂ ಆಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಅದರ ಹಿಂದಿನ ಪುರಾಣ, ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಈ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಸವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
೧. ‘ಕೇರಳಂ’ ಹೆಸರಿನ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಅರ್ಥ
ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ‘ಕೇರ’ ಎಂದರೆ ತೆಂಗಿನ ಮರ ಎಂದರ್ಥ. ಕೇರಳದ ಉದ್ದಗಲಕ್ಕೂ ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ ಎಂಬುದು ಜನಪ್ರಿಯ ನಂಬಿಕೆ. ಇಲ್ಲಿ ‘ಆಲಂ’ ಎಂದರೆ ಭೂಮಿ ಅಥವಾ ಪ್ರದೇಶ. ಅಂದರೆ ‘ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳ ನಾಡು’ ಎಂದರ್ಥ. ಸ್ಥಳೀಯರು ತಮ್ಮ ಮಾತೃಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಾಡನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂದೇ ಸಂಬೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ‘ಕೇರಳ’ (Kerala) ಎಂದೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿತ್ತು. ಈಗ ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
೨. ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಕೇರಳದ ಉಲ್ಲೇಖ
ಕೇರಳದ ಇತಿಹಾಸವು ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೩ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೌರ್ಯ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಿವೆ. ಅಶೋಕನ ಎರಡನೇ ಶಿಲಾಶಾಸನದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣದ ನಾಲ್ಕು ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದ್ದು, ಅದರಲ್ಲಿ ‘ಕೇರಳಪುತ್ರ’ (Keralaputra) ಎಂಬ ಹೆಸರಿದೆ. ಇದರರ್ಥ ‘ಕೇರಳದ ಪುತ್ರರು’ ಅಥವಾ ‘ಚೇರ ರಾಜವಂಶದ ಆಡಳಿತಗಾರರು’ ಎಂದಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೇರಳವನ್ನು ‘ಚೇರಲಂ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ‘ಚೇರ’ ಎಂದರೆ ದಕ್ಷಿಣದ ಪ್ರಬಲ ರಾಜವಂಶ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ‘ಚೇರಲಂ’ ಎಂಬ ಪದವು ‘ಕೇರಳಂ’ ಆಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿತು ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಸಹ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ‘ಸೆಲಿಬೋತ್ರಾ’ ಅಥವಾ ‘ಮುಜಿರಿಸ್’ ಬಂದರಿನ ನಾಡು ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
೩. ಪರಶುರಾಮನ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಕೇರಳದ ಉಗಮ
ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕೇರಳದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಹಿಂದೆ ಭಗವಾನ್ ಪರಶುರಾಮನ ಕಥೆಯಿದೆ. ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಸಂಹಾರದ ನಂತರ ಪಾಪಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಪರಶುರಾಮನು ತನ್ನ ಕೊಡಲಿಯನ್ನು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಎಸೆಯುತ್ತಾನೆ. ಕೊಡಲಿ ಬಿದ್ದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರವು ಹಿಂದೆ ಸರಿದು ಭೂಮಿ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಇಂದಿನ ಕೇರಳ. ಪರಶುರಾಮನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಭೂಮಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ‘ಪರಶುರಾಮ ಕ್ಷೇತ್ರ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪುರಾಣ ಕಥೆಯು ಮಲಯಾಳಿಗಳ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆ ಮತ್ತು ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
೪. ಭಾಷಾವಾರು ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಮತ್ತು ೧೯೫೬ರ ಬದಲಾವಣೆ
ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕ ನಂತರ, ಭಾಷೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಮರುಸಂಘಟಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ೧೯೫೬ರ ನವೆಂಬರ್ ೧ ರಂದು ಮಲಯಾಳಂ ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ ಮಲಬಾರ್, ಕೊಚ್ಚಿನ್ ಮತ್ತು ತಿರುವಾಂಕೂರುಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿ ಹೊಸ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ದಿನವನ್ನು ‘ಕೇರಳ ಪಿರವಿ’ (Kerala Piravi) ಎಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ರಾಜ್ಯ ರಚನೆಯಾದಾಗ ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂಬ ಹೆಸರೇ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಮೊದಲನೇ ಅನುಸೂಚಿಯಲ್ಲಿ (First Schedule) ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರನ್ನು ‘Kerala’ ಎಂದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ನಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳು, ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ‘ಕೇರಳ’ ಎಂಬ ಹೆಸರೇ ಸ್ಥಿರವಾಯಿತು. ಈಗಿನ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯ ಉಚ್ಚಾರಣೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸುವುದಾಗಿದೆ.
೫. ವಿಧಾನಸಭಾ ನಿರ್ಣಯ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರದ ಸಮ್ಮತಿ
ಕೇರಳ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ೨೦೨೩ ಮತ್ತು ೨೦೨೪ರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಕುರಿತು ಸರ್ವಾನುಮತದ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತ್ತು. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಪಿಣರಾಯಿ ವಿಜಯನ್ ಅವರು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಸಂವಿಧಾನದ ೩ನೇ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರುವಂತೆ ಕೋರಿದ್ದರು.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಡೆದ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ಸಮ್ಮತಿ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಸ್ಪಂದಿಸಿದೆ. ೨೦೨೬ರ ವೇಳೆಗೆ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಮಸೂದೆ ಮಂಡನೆಯಾಗುವ ಮೂಲಕ, ಭಾರತದ ಭೂಪಟದಲ್ಲಿ ‘ಕೇರಳ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇತಿಹಾಸ ಸೇರಿ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂಬ ಹೊಸ ಹೆಸರು ಪ್ರಕಾಶಿಸಲಿದೆ.
೬. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅಗತ್ಯವೇನಿತ್ತು?
ಅನೇಕರಿಗೆ ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಕ್ಷರದ ಬದಲಾವಣೆ ಎನಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಇದು ‘ಡಿಕೊಲೊನೈಸೇಶನ್’ (Decolonization) ಅಂದರೆ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯುವ ಒಂದು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ.
ಭಾಷಾ ಅಸ್ಮಿತೆ: ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯ ಸೊಗಡನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹೆಮ್ಮೆ: ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇಟ್ಟ ಹೆಸರುಗಳಿಗಿಂತ ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣಿನ ಹೆಸರೇ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಹಂಬಲ.
ಏಕರೂಪತೆ: ರಾಜ್ಯದ ಒಳಗೂ ಮತ್ತು ಹೊರಗೂ ಒಂದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡಬೇಕು ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶ.
ಹಿಂದೆ ಬಾಂಬೆ ‘ಮುಂಬೈ’ ಆಗಿ, ಮದ್ರಾಸ್ ‘ಚೆನ್ನೈ’ ಆಗಿ, ಕಲ್ಕತ್ತಾ ‘ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ’ ಆಗಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು ‘ಬೆಂಗಳೂರು’ (Bengaluru) ಆಗಿ ಬದಲಾದಂತೆಯೇ ಇದು ಸಹ ಒಂದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ.
೭. ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ
‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಮೇಲೆ ಧನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ‘ಕೇರಳ’ ಬ್ರಾಂಡ್ ಈಗಾಗಲೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಈಗ ಅದನ್ನು ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂದು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಬಹುದು. ಆಯುರ್ವೇದ, ಕಳರಿಪಯಟ್ಟು, ಕಥಕ್ಕಳಿ ಮತ್ತು ಸುಂದರ ಹಿನ್ನೀರು (Backwaters) ಇವೆಲ್ಲವೂ ಈಗ ‘ಕೇರಳಂ’ ಹೆಸರಿನಡಿ ಹೊಸ ಮೆರುಗನ್ನು ಪಡೆಯಲಿವೆ.
೮.ಕೇರಳವು ‘ಕೇರಳಂ’ ಆಗುತ್ತಿರುವುದು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ಧಾರವಲ್ಲ; ಇದು ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಮಲಯಾಳಿಗಳ ದಶಕಗಳ ಕನಸು. ತನ್ನ ಭವ್ಯ ಇತಿಹಾಸ, ವಿಭಿನ್ನ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಿರುವ ಮುನ್ನಡೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ ರಾಜ್ಯವು ಈಗ ತನ್ನ ಮೂಲ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ೨೦೨೬ರ ನಂತರ ನಾವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ‘ಕೇರಳಂ’ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಮೂಲಕ ಈ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪಯಣಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗೋಣ.